Thomas van Dun geeft de verhalen achter de Rainbow Dress een stem

In Studio Boekman bij Nationale Opera & Ballet vormt de zestien meter brede Amsterdam Rainbow Dress deze zomer het middelpunt van Unfolded Voices: een ruimtelijke installatie met persoonlijke verhalen, videobeelden en nieuwe muziek. Thomas van Dun ontwikkelde het concept samen met Arnout van Krimpen, die ook de regie voert. Van Dun componeerde de muziek voor de installatie.

De Rainbow Dress bestaat uit vlaggen van landen waar een lhbtiqa+-identiteit strafbaar is. Zodra een land inclusievere wetgeving invoert, maakt de nationale vlag plaats voor een regenboogvlag. Het kunstwerk bestaat deze zomer tien jaar en reist normaal gesproken de wereld over, maar is tijdens WorldPride opnieuw in Amsterdam te zien.

Muziek die de emotie aanspreekt

Thomas componeerde de muziek bij de persoonlijke verhalen die in de installatie te horen zijn. Schrijver en kunstenaar Fleur Pierets voerde daarvoor gesprekken met enkele zangers uit de cast. Zij deelden hun eigen ervaringen met haar, onder meer als vluchteling of asielzoeker. Pierets verwerkte deze verhalen in de teksten en bracht daarin een gezamenlijke rode draad aan.

Bij het componeren zocht Thomas bewust naar muziek die de emoties achter de verhalen voelbaar maakt. Het moest geen abstract werk over discriminatie, vrijheid en verzet worden.

‘We wilden iets maken waar emotie in zit’, vertelt hij. Tegelijkertijd wilde hij voorkomen dat de muziek te sentimenteel zou klinken. ‘Je zoekt naar een muzikale taal die toegankelijk is en emotioneel werkt, zonder dat het zelfingenomen wordt.’

Volgens de jonge componist komen in de verhalen verschillende stemmingen en ervaringen samen. Toch draait het werk niet om losse portretten. De teksten richten zich vooral op wat de verschillende verhalen met elkaar verbindt. Thomas is tevreden over de uiteindelijke compositie. ‘Ik denk dat het precies die sweet spot heeft gevonden waar ik naar zocht.‘

Geen traditioneel koorconcert

Bezoekers nemen tijdens Unfolded Voices niet plaats op stoelen voor een podium. De videoschermen staan verspreid door Studio Boekman en het publiek kan vrij door de ruimte lopen.

Daardoor verandert ook de manier waarop de muziek klinkt. Wie dichter bij een scherm of een bepaalde plek komt, hoort sommige stemmen duidelijker dan andere. ‘Je ervaart het niet als een koorstuk waarbij je in een concertzaal naar een podium kijkt’, vertelt Thomas. ‘Je loopt er echt tussendoor.’

De jurk, de videobeelden, de verhalen en de muziek vormen zo samen één installatie. Bezoekers bepalen door hun route door de ruimte gedeeltelijk zelf hoe zij het werk ervaren.

Ook te zien in De Nieuwe Kerk

Thomas is tijdens WorldPride op nog een prominente plek in Amsterdam vertegenwoordigd. Zijn vijfluik Sanctuarium, waarmee hij in 2024 Project Rembrandt won, hangt in de queer-tentoonstelling in De Nieuwe Kerk.

Het hing ook al eerder in het Rijksmuseum, maar in De Nieuwe Kerk komt het werk nu het beste tot zijn recht.

Hoewel Sanctuarium en Unfolded Voices heel verschillende kunstvormen zijn, ziet Thomas wel degelijk een verbinding. In beide werken zoekt hij naar geborgenheid en naar samenkomst met anderen.

‘Dat zoeken naar een soort gemoedelijkheid en naar samenkomst met anderen zit op emotioneel niveau in beide stukken’, zegt hij. ‘Het komt er heel anders uit, maar de sfeer is volgens mij vergelijkbaar.‘

Praktisch

• Wat: Amsterdam Rainbow Dress – Unfolded Voices
• Waar: Studio Boekman, Nationale Opera & Ballet
• Data: 25, 26, 30 en 31 juli en 1, 2, 6, 7 en 8 augustus, telkens vanaf 10.00 uur